Tải xuống
← Tất cả bài viết

Vì sao "zoo" bạn nói lại nghe thành "Sue": âm rung /z/ hay bị bỏ quên ở cuối từ

Có những lỗi phát âm rất khó tự nhận ra vì nghe "gần đúng" — cho đến khi người nghe khựng lại đúng một từ. Bạn nói zoo, họ nghe thành Sue. Bạn nói please, cuối từ nghe như thiếu thiếu gì đó. Nguyên nhân gần như luôn giống nhau: âm /z/ có rung bị biến thành /s/ không rung mà chính bạn không hề để ý.

Cùng một vị trí miệng, chỉ khác một công tắc

/s/ và /z/ được tạo ra ở đúng một chỗ: đầu lưỡi gần lợi trên, một khe hẹp để hơi cọ xát qua. Hình dạng miệng giống hệt nhau. Khác biệt duy nhất: khi phát /z/, dây thanh rung; khi phát /s/ thì không. Đặt một ngón tay lên cổ họng và kéo dài "sssss" — không thấy gì. Giờ thử "zzzzz" — sẽ có một độ rung rõ rệt, gần giống tiếng ong bay.

Những cặp từ mà chỉ cần đổi độ rung là đổi luôn cả từ

Với prize/price, buzz/bus, eyes/ice, toàn bộ khác biệt nằm ở phụ âm cuối có rung hay không. Sai chỗ này, người nghe thường hiểu thành một từ khác hẳn, chứ không chỉ là "giọng nước ngoài".

Chữ S không cho biết bạn cần đọc âm nào

Rất nhiều từ viết bằng s lại đọc là /z/: is /ɪz/, was /wɒz/, has /hæz/, these /ðiːz/, busy /ˈbɪzi/, easy /ˈiːzi/, reason /ˈriːzn/. Một quy tắc khá đáng tin: chữ s nằm giữa hai nguyên âm thường đọc là /z/.

Vì sao âm này dễ mất đi với người nói tiếng Việt

Phụ âm cuối trong tiếng Việt khá hạn chế và hầu như không có âm xát rung như /z/ đứng ở cuối âm tiết. Vì vậy phản xạ tự nhiên là bỏ hẳn hoặc chuyển âm cuối này thành một âm gần giống /s/. Điều khó là tai của bạn đã quen coi hai âm này là một, nên rất khó tự phát hiện lỗi nếu không kiểm tra bằng cảm giác rung ở cổ họng.

Cách luyện: phóng đại trước, rồi mới về tốc độ bình thường

Lấy một cặp như buzz / bus. Đọc thật phóng đại trước: buzzzzz (cảm nhận độ rung dưới ngón tay), rồi busss (không có gì). Khi đã cảm nhận rõ sự khác biệt, đặt từ đó vào một câu hoàn chỉnh với tốc độ bình thường: "That's the wrong buzz." Mục tiêu không phải học thuộc từng từ, mà là luyện cho cơ thể tìm lại được công tắc đó bất cứ lúc nào cần.

Không chắc chữ s trong một từ nên đọc /s/ hay /z/? PHONO đọc bất kỳ văn bản tiếng Anh nào qua camera và đánh dấu phiên âm IPA cho từng từ, kèm phát âm Anh - Mỹ để so sánh.